Ιωαννης Καφεζας

Η νέα ιατρική επανάσταση. Μετά από το DNA, το μικροβίωμα

In Βότανα & Συμπληρώματα Διατροφής,Εγκέφαλος,Ιατρικά Θέματα on Αύγουστος 7, 2017 at 9:41 πμ

gut prob

Τις λίγες πρώτες ημέρες μετά την γέννηση, μικρόβια κατακλύζουν το έντερο του ανθρώπου και σχηματίζουν αποικίες. Παραμένουν εκεί δια βίου και συμβιώνουν με αυτόν.
Η συμβίωση (λέγεται και βιολογική αμοιβαιότητα), είναι σχέση που μπορεί να αναπτυχθεί μεταξύ ανόμοιων οργανισμών λόγω αμοιβαίας ωφέλειας. Κάθε ένας εκ των δύο εταίρων ονομάζεται «συμβιωτικός οργανισμός» .

Πρόκειται για αυτό που στην ιατρική γλώσσα ονομάζουμε εντερική μικροβιακή χλωρίδα ή και μικροβίωμα.

Στον φυσιολογικό οργανισμό η συντριπτική πλειοψηφία των μικροβίων αυτών δεν είναι παθογόνος. Όχι μόνο δεν μας βλάπτουν λοιπόν, αλλά υπάρχει αμοιβαία ωφελεία.

Ποια είναι η αμοιβαία ωφέλεια δεν το γνωρίζαμε λεπτομερώς έως και σχετικά πρόσφατα. Θεωρούσαμε ότι τους προσφέραμε φιλόξενο περιβάλλον και φαγητό και μας προσέφεραν βιταμίνες ή ιχνοστοιχεία κυρίως μέσω του μεταβολισμού τους.

Όμως τα πράγματα είναι πιο πολύπλοκα και τα τελευταία χρόνια αρχίσαμε να βλέπουμε μια πολύ μεγαλύτερη εικόνα για το ρόλο της χλωρίδας, της σύστασης της, καθώς και για το ρόλο του εντερικού φραγμού, η ακεραιότητα του οποίου έχει ιδιαίτερη σημασία.

Διαβάστε παρακάτω τα νεότερα, που θεωρώ ότι είναι εντυπωσιακά.

Ως γνωστόν, επί σειρά δεκαετιών το ευερέθιστο έντερο (γνωστό και με τον λαθεμένο όρο σπαστική κολίτιδα), ερμηνευόταν με την παραδοχή μιας απροσδιόριστης διαταραχής της ψυχολογίας αυτού που υπέφερε, για την οποία δίδονταν γενικόλογες συμβουλές του τύπου ‘’ξέχασε το ’’μην στενοχωριέσαι‘’, ‘’ρίξτο έξω’’ και άλλα τινά που εδώ που τα λέμε έδειχναν πως για την αιτιοπαθογένεια αυτής της ενοχλητικής νόσου είχαμε μεσάνυχτα.

Θυμάμαι επίσης ότι, δέκα περίπου χρόνια πριν, σε επιστημονική ημερίδα που είχα προσκληθεί, προκάλεσα αρνητικά σχόλια όταν ανέφερα ότι το μικροβίωμα του εντέρου μας, σχετίζεται με το ευερέθιστο έντερο.

Όσοι αντέδρασαν τότε δεν είχαν και μεγάλο άδικο. Η τεκμηρίωση που διαθέταμε δεν ήταν ιδιαίτερη και κυρίως δεν ήταν μεγάλη η γνώση μας για το θέμα. Έκτοτε, όπως συμβαίνει συχνά, πλήθος εργασιών και μεγάλο ενδιαφέρον που συνεχίζεται, έδειξε ότι τα εντερικά μικρόβια, όχι μόνο σχετίζονται με διάφορα νοσήματα, αλλά όπως φαίνεται ο άξονας εντέρου – εγκεφάλου και η ρύθμισή του τελευταίου από το μικροβιακό πληθυσμό, μπορεί να διαδραματίσει βασικό ρόλο στη βιολογική και φυσιολογική ανάπτυξη του νευρικού συστήματος καθώς και διαταραχών που συσχετίζουν την ηλικία με την ‘’νευροεκφύλιση’’.

Οι δρόμοι επικοινωνίας μεταξύ του μικροβιώματος και του εγκεφάλου φαίνεται πως σχετίζονται με το πνευμονογαστρικό νεύρο, τις ορμόνες του εντέρου, το ανοσοποιητικό σύστημα, τον μεταβολισμό της τρυπτοφάνης ή και μικροβιακούς μεταβολίτες όπως είναι τα λιπαρά οξέα βραχείας αλυσίδας.

Καθίσταται επομένως ιδιαίτερης αξίας η μικροβιωτική σύνθεση των πρώτων χρόνων της ζωής, ως προς την διαμόρφωση των μελλοντικών εξελίξεων της υγείας.
Οι διαταραχές αυτής της σύνθεσης μέσω της έκθεσης στα αντιβιοτικά, διάφορες λοιμώξεις, η φυσιολογική γέννηση ή η καισαρική (*), η έλλειψη ή όχι θηλασμού, το άγχος και διάφορες περιβαλλοντικές επιδράσεις συνδυασμένες με την γενετική μας κατασκευή μπορεί να έχουν μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στη φυσιολογία και τη συμπεριφορά του οργανισμού.

Αυτό τουλάχιστον φαίνεται σε μελέτες με ζωικά μοντέλα.

(*) υπάρχει διαφορετική μικροβιωτική σύσταση κατά την αρχική φάση της ζωής σε όσους ήλθαν στον κόσμο με καισαρική και εκείνους που γεννιούνται φυσιολογικά.

Probiotic-Bacteria

Στους αντίποδες της βρεφικής εποχής, η γήρανση δείχτηκε ότι συνδέεται με τη μείωση της μικροβιακής ποικιλομορφίας και η υγιής γήρανση συσχετίζεται με την ύπαρξη της ποικιλομορφίας.

Αν κάποτε ισχυριζόσουν κάτι ανάλογο θα έμπαινες σίγουρα στο περιθώριο της ιατρικής κοινότητας. Όμως, πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι το εντερικό μικροβίωμα εκτός από αυτοάνοσα νοσήματα, διαβήτη τύπου 2 και άλλα,  εμπλέκεται σε ποικίλες νευροψυχιατρικές καταστάσεις που περιλαμβάνουν την κατάθλιψη, τον αυτισμό, τη σχιζοφρένεια και τη νόσο του Parkinson.

Αν και υπάρχει σημαντική συζήτηση σχετικά με το εάν οι αλλαγές μικροβίων στο έντερο βρίσκονται στην βάση του προβλήματος ως μέρος της αιτιοπαθογένειας του ή είναι επιγενείς μόνον, φαίνεται πολύ πιθανό ότι αυτές οι νευροψυχιατρικές βλάβες στο μέλλον θα μπορούσε να θεραπευτούν ή έστω να βελτιωθούν με ρύθμιση της μικροβιακής χλωρίδας του πάσχοντος.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: